Kilka słów o rodzajniku

Rodzajnik jest nierozłącznym elementem rzeczownika.

W języku niemieckim mamy tak jak w polskim 3 rodzaje; męski (der), żeński (die) i nijaki (das). Wszystkie słówka, które są w liczbie mnogiej mają rodzajnik die.

Co to jest ten rodzajnik?

Po polsku odmieniamy rzeczowniki na końcu słówka dodając rożne końcówki.

Bildschirmfoto 2019-12-28 um 15.27.08.png

W języku niemieckim odmieniamy rodzajnik, a samo słówko pozostawiamy bez dodatkowych końcówek. (szczegóły poprzedni wpis: Odmiana rzeczownika)

W niemieckim mamy dwa rodzaje rodzajnika: rodzajnik określony i nieokreślony. Jak pierwszy raz o czymś mówimy, to używamy rodzajnika nieokreślonego, bo ta rzecz lub osoba jest nam nieznana, taka bliżej „nieokreślona”.

Bildschirmfoto 2019-12-28 um 15.27.24.png

Rodzajnik określony, czy nieokreślony? A może bez rodzajnika?

Istnieje kilka zasad, które odpowiadają nam na te pytania. Warto tu też zaznaczyć, że jak sie pomylicie i użyjecie rodzajnika określonego zamiast nieokreślonego, to i tak zostaniecie zrozumiani.

Bildschirmfoto 2019-12-28 um 15.30.50.png

Rodzajnika nie używamy:

przy nazwach własnych i imionach: Sandra, Peter. Berlin, Krakau, Polen, Deutschland, …

Polen ist reich an Gebirgen und Flüssen.

Krakau liegt in Polen.

Wyjątki od tej zasady to słówka, które mają inny rodzajnik niż nijaki (das).

przy nazwach materiałów: aus Holz, mit Wasser, aus Gold, Milch

Bildschirmfoto 2019-12-28 um 15.32.50.png

rzeczowniki określające religię, zawód i narodowość (w połączeniu z sein i werden)

Sie ist Deutsche. Sie ist Ärztin. Sie ist Jüdin.

przy stałych zwrotach: zu Fuß gehen, bei Tag und Nacht, …

Ich fahre nach Hause. Ich fahre Auto. Sie läuft Schlittschuh.

Rodzajnika używamy:

Bildschirmfoto 2019-12-28 um 15.33.11.png

Które nazwy własne są tymi wyjątkami i mają rodzaj żeński, męski lub są w liczbie mnogiej?

rodzaj żeński

die Türkei, die Schweiz, die Antarktis, die Mongolei, die Ukraine, die Dominikanische Republik, die Elfenbeinküste, die Demokratische Republik Kongo, die Republik Kongo, Slowakei, die Zentralafrikanische Republik

Wskazówka: Wszystkie nazwy państw z końcówką -ei i wszystkie nazwy państw ze słowem Republik mają rodzaj żeński!

rodzaj męski

der Sudan, der Iran, der Irak, der Libanon, der Jemen, der Kongo, der Niger, der Oman, der Senegal, der Tschad, der Vatikan

der/ das Kosovo

liczba mnoga

die Niederlande, die USA, die Vereinigten Staaten von Amerika, die arabischen Emirate, die Bahamas, die Färöer Inseln, die Kapverdischen Inseln, die Komoren, die Malediven, die Philippinen, die Salomonen, die Seychellen, die Vereinigten Arabischen Emirate

Wskazówka: Wszystkie nazwy zawierajace słowo Emirate lub Inseln są w liczbie mnogiej.

O ile w przypadku wielu nazw miast i państw można pominąć rodzajnik, to w innych nazwach geograficznych, jak nazwy rzek, gór, jezior, czy mórz trzeba użyć rodzajnika. Niestety każdej nazwy trzeba się uczyć z rodzajnikiem, bo nie ma tu jakiegoś dużego ułatwienia, które mogłoby wam pomoc sobie to zapamiętać.

rzeki: der Rhein, die Donau, der Nil, der Amazonas, die Wolga

góry: die Zugspitze, der Feldberg, das Matterhorn, der Eiger

jeziora: der Bodensee, der Chiemsee, der Viktoriasee

morza: die Ostsee, die Nordsee, das Mittelmeer, das Schwarze Meer, das Kaspische Meer

I tak mam dla was trochę wskazówek 😉

– Wszystkie słówka zakończone na Berg bedą miały rodzaj męski, bo jest der Berg.

– Wszystkie słówka zakończone na Meer, bedą rodzaju nijakiego, bo jest das Meer.

– Jezioro to der See, czyli wszystkie nazwy jezior, które bedą się kończyć na See bedą rodzaju męskiego.

Nie pomylić z die See, które oznacza morze !!!

Możecie sobie zapamiętać, że rodzaju der jest to słówko See, w którym w polskim tłumaczeniu lepiej słychać R, czyli jezioRo.)

Bildschirmfoto 2019-12-28 um 15.36.01.png