Czas teraźniejszy Präsens

Czas teraźniejszy w języku niemieckim jest tylko jeden i na pewno na każdym możliwym kursie to właśnie od niego będziesz zaczynać naukę.

Czasownik w zdaniu musi być odpowiednio odmieniony. Nie mówimy po polsku Ja biegać szybko*. tylko Ja biegam szybko.

Ciekawostka:

Czy czas teraźniejszy wyraża tylko teraźniejszość?

Nie, za pomocą odpowiednio dobranych słówek może też wyrażać przyszłość, a nawet przeszłość (tego pewnie nie wiedziałeś).

Bildschirmfoto 2019-09-19 um 18.58.14.png

Istnieje coś takiego jak historisches Präsens (też: narratives Präsens)

Zawsze przeszłość będzie zdradzać nam jakieś słówko w zdaniu, np. letzte Woche, im Jahr 1879, …

  • używamy do opowiadań o tym co się wydarzyło w przeszłości.
  • Zastosowanie go w opowiadaniu ma za cel budowanie napięcia.

Bildschirmfoto 2019-09-19 um 19.00.17.png

Czas teraźniejszy opisuje to co dzieje się właśnie teraz, w tej chwili i ogólnie znane fakty.

Bildschirmfoto 2019-09-19 um 19.02.00.png

Zawsze przyszłość będzie zdradzać nam jakieś słówko w zdaniu, np. im Sommer, morgen, übermorgen, in den nächsten Ferien …

  • Duże ułatwienie dla uczących się. Zamiast uczyć się nowego czasu przyszłego można użyć czasu Präsens, dodać słówko np: jutro (morgen) i mamy już przyszłość oddaną w zdaniu 🙂

Odmiana czasowników regularnych

Każdy czasownik niemiecki kończy się na – en lub – n.

Bildschirmfoto 2019-09-19 um 19.04.57.png

Aby odmienić czasownik musimy odciąć to zaznaczone na różowo -en i dodać odpowiednia końcówkę. Czyli najprościej na świecie przepisujecie do każdej osoby temat czasownika i dopisujecie końcówkę odmiany.

Jak wyglądają końcówki odmiany?

Bildschirmfoto 2019-09-19 um 19.05.34.png

Bildschirmfoto 2019-09-19 um 19.06.36.png

Bildschirmfoto 2019-09-19 um 19.09.48.png

Szczególne cechy odmiany czasowników

Aby nie było za prosto czasami nawet w regularnej odmianie czasowników dochodzi do lekkich zmian. Na szczęście takich dodatkowych regułek nie ma dużo (tylko cztery) i łatwo da się ich nauczyć. Większość z nich jest, jak sam zobaczysz, całkiem logiczna.

Zasada numer 1:

Jak po odcięciu -en od czasownika, kończy się on na literę -d lub -t, to w tedy dodajemy -e przed normalną końcówkę odmiany w 2. i 3. osobie liczby pojedynczej oraz 2. osobie liczby mnogiej.

Po co to robimy? Bo jak nie dodamy tego – e to wychodzi nam er arbeitt*, czyli dodanie tego -e ułatwia nam wymowę 😉

Jak to wygląda w praktyce:

Bildschirmfoto 2019-09-19 um 19.12.23.png

Przykładowe czasowniki, których to dotyczy: bedeuten, baden, bluten, retten, reden …

Zasada numer 2:

To taka zmodyfikowana wersja pierwszej zasady.

Jak po odcięciu -en od czasownika, temat kończy się na -tm-, chn-, -ffn-, to w tedy dodajemy -e przed normalną końcówkę odmiany w 2. i 3. osobie liczby pojedynczej oraz 2. osobie liczby mnogiej.

Po co to robimy? Bo jak nie dodamy tego – e to wychodzi nam zbitka trzech spółgłosek, którą trudno wymówić. Zobacz jak by było ciężko wymówić er atmt*, czyli dodanie tego -e ułatwia nam wymowę 😉

Jak to wygląda w praktyce:

Bildschirmfoto 2019-09-19 um 19.14.40.png

Przykładowe czasowniki, których to dotyczy: atmen, rechnen, zeichnen, öffnen …

Uwaga wyjątek od reguły !!! Jak temat czasownika kończy się -m lub -n a przed nimi jest l lub r to nie dodajemy tego -e.

np: lernen (ich lerne, du lernst, a nie du lernest*), filmen

Zasada numer 3:

Jak mamy czasowniki, które po odcięciu -en lub -n, kończą się na -el lub -er, to to -e- w pierwszej osobie liczby pojedynczej zanika.

1. i 3. osoba liczby mnogiej wygląda zawsze jak bezokolicznik.

Po co to robimy? Bo jak nie wyrzucimy tego -e to wychodzi nam taka śmieszna forma jak ich wackele*, czyli pozbycie się tego -e ułatwia nam wymowę 😉

Jak to wygląda w praktyce:

Bildschirmfoto 2019-09-19 um 19.19.20.png

Tak na marginesie: Heidi Klum mówi zawsze w programie Germany’s Next Topmodel do zagrożonych uczestniczek zdanie: Es tut mir leid, aber du wackelst. Ogólnie czasownik wackeln oznacza chwiać się.

Przykładowe czasowniki, których to dotyczy: handeln, klingeln, angeln, rudern, bewundern, ändern, erinnern, klettern, plaudern, verbessern, lächeln, zaubern 

Zasada numer 4:

Jak temat czasownika kończy się na -s, -ss, -z, -x lub to w 2 osobie liczby pojedynczej nie dodajemy -st jako końcówki odmiany tylko samo -t.

Wniosek: 2. i 3. osoba liczby pojedynczej jest taka sama.

Po co to robimy? Bo po co dodawać jeszcze jedno s skoro ono tam nic nie wnosi. No i jak mamy wymówić np. du mixst* lub du tanzst*, du reisst*. Mam nadzieję, że też widzisz, że to -s jest tu zbędne.

Jak to wygląda w praktyce:

Bildschirmfoto 2019-09-19 um 19.22.05.png

Przykładowe czasowniki, których to dotyczy: grüßen, mixen, heizen, reisen, tanzen, hassen, heißen, hexen, lesen, salzen, beißen …

Ciekawostka: Czasowniki, które kończą się na -sen, -ßen, -xen lub -zen mają w niemieckim swoją własną nazwę, mianowicie Zischverben.

Odmiana czasowników mieszanych w czasie teraźniejszym

Ogólnie mamy 8 podstawowych czasowników odmiany mieszanej:

brennen, bringen, denken, kennen, nennen, rennen, senden, wenden

+ czasowniki modalne i wissen

Najważniejsza informacja jest taka, że w czasie teraźniejszym odmieniają się identycznie jak czasowniki słabe, czyli regularnie.